«Το μηχανογραφικό είναι το πρώτο βήμα για τη σταδιοδρομίας μας. Ας είναι το καλύτερο δυνατό!»
Ολοκληρώνοντας τις Πανελλαδικές, κάθε τελειόφοιτος ή απόφοιτος Λυκείου καλείται να διευθετήσει το πολύ σημαντικό ζήτημα της συμπλήρωσης του μηχανογραφικού δελτίου, ιεραρχώντας σωστά τις επιλογές του.
Πρόκειται για μια πολύ απαιτητική και πολύπλοκη διαδικασία, στην οποία πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή. Ο μαθητής καλείται να συνδυάσει τις επιθυμίες, τις προσδοκίες και σε ένα σημαντικό βαθμό και τη βαθμολογία του.
Πολλές φορές, άλλοτε από επιφανειακή ενημέρωση και άλλοτε από παράβλεψη, οι μαθητές μπορει να απωλέσουν καλές επιλογές. Αυτό συμβαίνει είτε γιατί δεν έδωσαν την απαιτούμενη προσοχή στη συμπλήρωση του μηχανογραφικού είτε γιατί δε ζήτησαν τη βοήθεια ειδικών και ανθρώπων που έχουν γνώση και εμπειρία, τόσο στη διαδικασία όσο και στα δεδομένα της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης. Υπό αυτό το πρίσμα, κρίνεται σκόπιμο να παραθέσουμε ορισμένες συμβουλές συμπλήρωσης μηχανογραφικού που θα βοηθήσουν βήμα – βήμα τον κάθε ενδιαφερόμενο.
5+1 σημαντικές αρχές του Μηχανογραφικού
1. Μην εφησυχάζετε στην υψηλή βαθμολογία που έχετε ή μην απογοητεύεστε από μια μέτρια βαθμολογία. Το ότι έχετε συγκεντρώσει πολλά μόρια δεν είναι λόγος για να δηλώσετε ελάχιστες σχολές στο μηχανογραφικό σας. Όπως επίσης και αν συγκεντρώσατε λίγα μόρια, μην βλέπετε τη διαδικασία του μηχανογραφικού ως καταναγκαστικό έργο! Βεβαιωθείτε πως είτε στα υψηλά είτε στα χαμηλά βαθμολογικά επίπεδα, έχετε δημιουργήσει ένα μηχανογραφικό που καλύπτει πολλά σενάρια αυξομειώσεων των βάσεων και το οποίο, ανάλογα με τη διακύμανση των βάσεων, μπορεί να επιφυλάσσει για εσάς και μια ευχάριστη έκπληξη.
2. Μην αλλάζετε τις επιλογές σας επειδή είχατε καλύτερη επίδοση από ότι περιμένατε. Ένα από τα κλασικά λάθη των μαθητών που πέτυχαν υψηλές βαθμολογίες στις Πανελλήνιες είναι πως αποφεύγουν να δηλώσουν τμήματα που χρειάζονται πολύ λιγότερα μόρια από όσα έχουν συγκεντρώσει ή το γεγονός ότι δηλώνουν τμήματα στο ύψος της βαθμολογίας τους, χωρίς πραγματικά να το θέλουν, μόνο και μόνο για να μην «χαραμίσουν» τα μόρια τους!
3. Μην παρασύρεστε από τις προβλέψεις των βάσεων. Η τακτική πολλών υποψηφίων να στηρίζονται σε δημοσιεύματα τα όποια προβλέπουν βάσεις και τα οποία στην πλειονότητα τους και στο μεγαλύτερο όγκο των τμημάτων πέφτουν έξω, έχει αποδειχθεί καταστροφική.
4. Μην αγνοήσετε τις κλίσεις και τα ενδιαφέροντα σας προς όφελος της λεγόμενης επαγγελματικής αποκατάστασης. Η αγορά εργασίας μεταβάλλεται με ταχύτατους ρυθμούς τα τελευταία χρόνια, οπότε είναι λάθος να απορρίπτουμε επιλογές, που δεν γνωρίζουμε ή με τις οποίες δεν είμαστε ακόμα εξοικειωμένοι, μόνο και μόνο επειδή δεν έχουμε ακούσει ότι έχουν μεγάλα ποσοστά επαγγελματικής αποκατάστασης . Απαραίτητη αφετηρία είναι τα «θέλω» του ενδιαφερόμενου και όχι τα «θέλω» του κοινωνικού περίγυρου. Ο μαθητής θα πρέπει να γνωρίζει ποιες είναι οι κλίσεις του, τα ενδιαφέροντά του και πώς μπορεί να τα αξιοποιήσει δημιουργικά, μέσω ενός επιστημονικού κλάδου. Σαφώς και ο ιδανικός συνδυασμός είναι μια επιλογή που συνδυάζει την προσωπικότητα του με ένα τμήμα που έχει καλύτερες προοπτικές- αυτό είναι και το μεγάλο ζητούμενο σε κάθε μηχανογραφικό.
5. Μην αγνοείτε τμήματα τα οποία ενδεχομένως είναι δυνητικά προσβάσιμα και στις βαθμολογίες σας, αλλά δεν γνωρίζετε επακριβώς σε ποιον κλάδο ή επάγγελμα οδηγούν. Διερευνούμε με ιδιαίτερη προσοχή το πρόγραμμα σπουδών κάθε τμήματος, τα επαγγελματικά δικαιώματα, τα συνδεόμενα επαγγέλματα κ.λπ. Πριν δηλώσετε οτιδήποτε στο μηχανογραφικό σας, κάντε μια προσεκτική μελέτη των τμημάτων στα οποία έχετε πρόσβαση στο πεδίο/τομέα σας. Εξετάστε προσεκτικά ΌΛΑ τα τμήματα τα οποία εκ των πραγμάτων μπορείτε να δηλώσετε (και δεν σας περιορίζει η ελάχιστη βάση εισαγωγής). Πολλοί μαθητές έχουν χάσει «καλές ευκαιρίες», αγνοώντας πως σε μια επιλογή που προσπέρασαν, θα μπορούσαν να βρουν τον κλάδο που τους ενδιαφέρει. Για παράδειγμα, επαγγελματικά δικαιώματα φιλολόγου μπορώ να αποκτήσω και από ένα τμήμα φιλολογίας αλλά και από ένα τμήμα φιλοσοφίας! Από το τμήμα των Ναυπηγών Μηχανολόγων Μηχανικών μπορώ να ασχοληθώ με τη Ναυπηγική και τη Ναυτιλία αλλά, παράλληλα, συνεχίζω να έχω επακριβώς τα ίδια επαγγελματικά δικαιώματα όπως και κάθε άλλος απόφοιτος μηχανολόγος πολυτεχνικού τμήματος! Το τμήμα Οικονομίας & Βιώσιμης Ανάπτυξης στο Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο, είναι το μόνο οικονομικό τμήμα, το οποίο πέρα από επαγγελματικά δικαιώματα οικονομολόγου, μου δίνει και Παιδαγωγική & Διδακτική Επάρκεια, έχοντας ένα σημαντικό πλεονέκτημα για διορισμό στη δημόσια εκπαίδευση! Αυτές είναι μερικές μόνο από τις εκατοντάδες πληροφορίες που μπορούν να με οδηγήσουν σε έξυπνες αποφάσεις!
5+1. Μην παρασύρεστε από τα (υψηλά ή χαμηλά) μόρια ενός τμήματος. Η θέση που έχει κάθε σχολή δεν αντικατοπτρίζει πάντα και τις προοπτικές των αποφοίτων της. Υπάρχουν τμήματα που είναι χαμηλά βαθμολογικά και πρακτικά μας δίνουν ίδια επαγγελματικά δικαιώματα με ομοειδή τμήματα που βρίσκονται σε υψηλότερες βαθμολογίες ή/και προσφέρουν πολύ αξιόλογες προοπτικές. Προγράμματα σπουδών όπως π.χ. το τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας & Επικοινωνίας του Πανεπιστημίου Αιγαίου, το οποίο συνδέεται με περιζήτητες ειδικότητες του μέλλοντος. Το να θέλετε να γίνεται 3D Specialist ή Game Developer και να χάσετε την ευκαιρία γιατί δεν ανακαλύψατε ότι μπορεί να σας οδηγήσει εκεί ένα τμήμα με άγνωστη -σε εσάς- ονομασία, είναι κρίμα! Το τμήμα Εργοθεραπείας του Πανεπιστηµίου Δυτικής Μακεδονίας που οδηγεί επίσης σε ένα πολύ σημαντικό κλάδο της πρόνοιας. Τμήματα όπως το Μηχανικών Επιστήμης Υλικών στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων, το Περιφερειακής & Οικονομικής Ανάπτυξης του Γεωπονικού Πανεπιστημίου Αθηνών, το Δασολογίας & Διαχείρισης Περιβάλλοντος και Φυσικών πόρων του Δ.Π.Θ. είναι, ορισμένες μόνο, απο τις περιπτώσεις τμημάτων που συνδέονται με δυναμικά πεδία και ωστόσο διαμορφώνουν χαμηλές βάσεις απλά και μόνο γιατί είναι περιφερειακά!
Φέτος, όπως και κάθε χρόνο, αναδύεται η σπουδαιότητα και η συμβολή του επαγγελματικού προσανατολισμού. Τα κριτήρια μιας εύστοχης επιλογής είναι πολλά: το ενδιαφέρον μας για τον κλάδο, οι προοπτικές στην αυριανή αγορά εργασίας, τα οικογενειακά δεδομένα οι μαθησιακές επιδόσεις μας και φυσικά τα επιμέρους χαρακτηριστικά του προγράμματος σπουδών που θα ακολουθήσουμε (τόπος φοίτησης, διδάσκοντες, σύνδεση με την αγορά εργασίας, διεπιστημονικότητα κ.λπ.).
Το μηχανογραφικό είναι το πρώτο βήμα για τη σταδιοδρομίας μας. Ας είναι το καλύτερο δυνατό!
Θεόδωρος Καλαϊτζίδης
Μαθηματικός
Πρόεδρος του Ομίλου Φ.Μ.Ε ΔΙΑΚΡΟΤΗΜΑ
Διευθυντής Σπουδών ΔΙΑΚΡΟΤΗΜΑ Πειραιά
Δρ Ταουσάνης Χρήστος,
Σύμβουλος Επαγγελματικού Προσανατολισμού,
Συγγραφέας,